ChatGPT może być pomocny, ale nie zawsze ma rację
ChatGPT został zaprojektowany tak, by udzielać przydatnych odpowiedzi na podstawie wzorców w danych, na których go trenowano. Jednak jak każdy model językowy może generować błędne lub mylące treści. Czasami może brzmieć pewnie, nawet gdy się myli.
Zjawisko to często określa się mianem halucynacji: model generuje odpowiedzi niezgodne z faktami, takie jak:
Błędne definicje, daty lub fakty
Zmyślone cytaty, badania, przypisy lub odwołania do nieistniejących źródeł
Zbyt pewne odpowiedzi na niejednoznaczne lub złożone pytania
Dlatego zachęcamy użytkowników do krytycznego podejścia do ChatGPT i weryfikowania ważnych informacji w wiarygodnych źródłach.
Nowe narzędzia mogą poprawić zgodność odpowiedzi z faktami
W zależności od Twojego planu ChatGPT może mieć dostęp do narzędzi, które pomagają mu udzielać odpowiedzi na podstawie bardziej aktualnych lub możliwych do zweryfikowania informacji:
| Narzędzie | Do czego służy |
|---|---|
| Wyszukiwanie | Pozwala ChatGPT wyszukiwać w internecie aktualne lub niszowe informacje i udzielać odpowiedzi z podaniem źródeł |
| Interpreter kodu / Analiza danych | Umożliwia dokładne obliczenia, wizualizację danych i stosowanie uporządkowanych reguł logicznych |
| Głębokie badania | Dostarcza odpowiedzi opartych na wielu źródłach z internetu i wewnętrznych zasobów wiedzy, wraz z odwołaniami do nich |
ChatGPT nie wie wszystkiego
Choć nasze najnowsze modele mają duże możliwości, mają też swoje ograniczenia:
Ograniczenie pozyskiwania wiedzy: modele są trenowane na danych zebranych do określonego momentu, a ich odpowiedzi nie uwzględniają informacji o późniejszych wydarzeniach, chyba że korzystają z narzędzi.
Pewność nie oznacza wiarygodności: model może udzielać odpowiedzi z dużą pewnością, nawet gdy są błędne.
Brak dostępu: model może nie być w stanie uzyskać potrzebnych informacji z danej witryny z powodu problemów technicznych, płatnego dostępu lub preferencji określonych w pliku robots.txt.
Stronniczość i nadmierne uproszczenia: w niektórych przypadkach model może:
Przedstawiać jeden punkt widzenia jako prawdę absolutną
Nadmiernie upraszczać złożone lub niejednoznaczne kwestie
Błędnie przedstawiać znaczenie konsensusu naukowego lub debaty społecznej
Tekst wygenerowany przez AI a autorstwo
ChatGPT nie potrafi wiarygodnie ustalić, czy tekst został wygenerowany przez AI ani czy sam go napisał. Może zmyślać odpowiedzi na pytania takie jak „Czy to ty napisałeś ten esej?” lub „Czy ten tekst mogła napisać AI?”. Takie odpowiedzi nie są wiarygodnym dowodem autorstwa.
Dostęp ChatGPT do internetu
Zasadniczo tak. ChatGPT przeszukuje internet tylko wtedy, gdy włączone są odpowiednie narzędzia. Są one jednak domyślnie włączone dla wszystkich modeli.
Bez włączonego wyszukiwania: odpowiedzi opierają się na wiedzy, którą model zdobył podczas treningu.
Z włączonym wyszukiwaniem lub funkcją głębokich badań: może na bieżąco korzystać ze źródeł internetowych i je przywoływać, aby odpowiadać na pytania na podstawie bardziej aktualnych informacji.
Aby sprawdzić, czy wyszukiwanie jest włączone, zobacz, czy podczas pisania w ChatGPT ikony wyszukiwania lub głębokich badań w polu wiadomości są aktywne albo czy odpowiedź zawiera odwołania do źródeł internetowych.
Praktyczne wskazówki dotyczące odpowiedzialnego korzystania z ChatGPT
Traktuj ChatGPT jako pierwszy szkic, a nie ostateczne źródło. Sprawdzaj ważne informacje.
Zawsze weryfikuj cytaty, dane, informacje techniczne lub odniesienia do dokumentów zewnętrznych.
Korzystaj z dostępnych narzędzi, takich jak wyszukiwanie czy głębokie badania, i sprawdzaj źródła, odwiedzając linki bezpośrednio, gdy dokładność ma znaczenie.
Zachęcaj do krytycznego myślenia — zwłaszcza w środowisku edukacyjnym.