Güvenilir kişi özelliğini kullanıma sunmaya başlıyoruz. Bunu Ayarlar bölümünde veya ChatGPT konuşmalarında görmüyorsanız, hesabınız için henüz kullanıma sunulmamış olabilir. Önümüzdeki haftalarda erişimi genişletmeye devam edeceğiz.
Genel bakış
Güvenilir kişi, ChatGPT’de isteğe bağlı bir güvenlik özelliğidir. Size güvenen bir kişinin, ek desteğe ihtiyaç duyabileceği durumlarda iletişime geçilmesini isteyeceği kişi olarak sizi belirlemesine olanak tanır.
Bu özellik yalnızca güvenlik endişeleri için kullanılır. Otomatik sistemler ve eğitimli inceleyiciler, kişinin ciddi bir güvenlik endişesine işaret edecek şekilde intihardan söz ediyor olabileceğini gösterirse, ChatGPT size bildirim gönderebilir ve onun nasıl olduğunu kontrol etmenizi teşvik edebilir.
Uygunluk
Katılmak için 18 yaşında veya daha büyük olmanız* ve daveti 1 hafta içinde kabul etmeniz gerekir. Birinin güvenilir kişisi olmak için ChatGPT hesabınız olması gerekmez.
Güvenilir kişi olmanın anlamı
Rolünüz, kişinin nasıl olduğunu kontrol etmek, dinlemek ve gerekirse ek destekle bağlantı kurmasına yardımcı olmaktır.
Küçük eylemler yardımcı olabilir. İletişime geçmek, ilginizi göstermek ve birinin daha fazla desteğe erişmesine yardımcı olmak anlamlı bir fark yaratabilir.
Danışman, kriz müdahale görevlisi veya tek yardım kaynağı olarak hareket etmeniz beklenmez. Siz; arkadaşlar, aile, ruh sağlığı uzmanları, yardım hatları ve acil servisleri içerebilecek daha geniş bir destek ağının bir parçasısınız.
Bir güvenilir kişi davetini kabul edin
E-posta, kısa mesaj, WhatsApp ve/veya ChatGPT uygulaması üzerinden bir güvenilir kişi daveti alabilirsiniz.
Daveti kabul etmek için:
Daveti açın.
Rol açıklamasını inceleyin.
Kabul Et seçeneğini seçin.
Katılmak istemiyorsanız bkz.: Güvenilir kişi olmayı reddetme veya kendinizi kaldırma.
Bildirimlerin ne anlama geldiğini anlayın
Daveti kabul ettikten sonra ChatGPT size daha sonra kısa bir bildirim gönderebilir. Bu bildirimler, otomatik izleme sistemleri ve eğitimli insan inceleyiciler, kişinin ciddi bir güvenlik endişesine işaret edecek şekilde intihardan söz ediyor olabileceğini belirlerse gönderilebilir.
Bu bildirimler, kişinin nasıl olduğunu kontrol etmenizi teşvik etmek içindir. Kişinin güvenliğinden tek başınıza siz sorumlu değilsiniz. Birinin acil güvenliği konusunda endişeniz varsa veya ek desteğe ihtiyaç duyuyorsanız, yerel acil servisleri ya da bir kriz yardım hattını arayın.
Bu bildirimler gizliliği korumak için bilinçli olarak sınırlıdır ve kişinin ChatGPT konuşmaları sizinle paylaşılmaz. Hiçbir sistem kusursuz değildir ve bir bildirim her zaman kişinin yaşadığını tam olarak yansıtmayabilir.
ChatGPT’nin sizinle neleri paylaşıp neleri paylaşmadığını bilin
Davet edildiğinizde, davette kişinin adı ve e-posta adresi yer alır; böylece onunla iletişime geçebilirsiniz.
ChatGPT daha sonra ciddi bir güvenlik endişesi hakkında bir bildirim gönderirse, bu bildirim size kişinin ciddi bir güvenlik endişesine işaret edecek şekilde ChatGPT ile intihar hakkında konuşmuş olabileceğini bildirir.
Bu bildirimler gizliliği korumak için bilinçli olarak sınırlıdır. ChatGPT, kişinin ChatGPT konuşmalarını sizinle paylaşmaz.
Bir bildirime yanıt verme
Bir güvenilir kişi bildirimi alırsanız amaç, özenle iletişime geçmek, dinlemek ve gerekirse kişinin ek destekle bağlantı kurmasına yardımcı olmaktır.
Birinin ruh sağlığı hakkında endişelendiğinizde, özellikle ne söyleyeceğinizden emin değilseniz, iletişime geçmek zor olabilir. Mükemmel kelimeleri bulmanız gerekmez.
Sakin, doğrudan ve ilgili bir şekilde nasıl olduğunu sormak genellikle başlamak için en iyi yerdir.
Bu makaledeki rehberlik, üçüncü taraf uzman tavsiyelerine dayanır ve biriyle ruh sağlığı hakkında konuşmaya yönelik en iyi uygulamaları yansıtmayı amaçlar.
Sohbete başlayın
Birlikte konuşmak için özel bir an bulmaya çalışın. Şefkatle başlayın, sonra fark ettiklerinizi paylaşın.
Bir bildirimden sonra iletişime geçiyorsanız, başta konuşmayı genel tutabilirsiniz.
Örneğin:
“Seni düşünüyordum. Şimdi konuşmak için uygun bir zaman mı?”
“Senin için endişeleniyorum ve nasıl olduğunu sormak istedim. Nasıl hissediyorsun?”
“Son zamanlarda pek kendin gibi görünmüyorsun. Seni dinlemek için buradayım. Neler oluyor?”
Özenle sorun ve dinleyin
Kişinin kendisine uygun bir tempoda konuşmasına izin verin. Açık uçlu sorular sorun, dikkatle dinleyin ve hemen çözüm üretmeye atlamayın.
İlk konuşmada her şeyi düzeltmeniz gerekmez. Kişinin neler yaşadığını anlamaya odaklanmak yardımcı olabilir.
Örneğin:
“Bu gerçekten çok zor geliyor. Bunun nasıl bir şey olduğunu biraz daha anlatabilir misin?”
“Bunu benimle paylaştığına gerçekten sevindim. Son zamanlarda en zor olan şey neydi?”
“Senin yanındayım ve bu süreçte sana destek olmak istiyorum. Kendini ne zamandır böyle hissediyorsun?”
İntihar veya kendine zarar verme konusunda endişeniz varsa doğrudan sorun
İntihar veya kendine zarar verme konusunda endişeniz varsa açıkça sorun. Ses tonunuzu sakin tutun ve dinlemeye odaklanın. Araştırmalar, insanlara intihar düşünceleri olup olmadığını sormanın intihar düşüncelerini veya davranışlarını artırmadığını gösteriyor.
Örneğin:
“Kendine zarar vermeyi düşünüyor musun?”
“Hayatına son vermeyle ilgili düşüncelerin oluyor mu?”
“Artık yaşamak istemiyormuş gibi hissediyor musun?”
“Artık yaşamak istemiyormuş gibi hissettiğin anlar oldu mu?”
Kişi evet derse yanında kalın ve neler yaşadığını anlamaya çalışın.
Aciliyeti ve güvenliği anlamak için nazikçe birkaç doğrudan takip sorusu sorabilirsiniz.
Örneğin:
“Bunu bana söylediğine gerçekten sevindim. Buna beni layık gördüğün için teşekkür ederim.”
“Senin yanındayım. Bunu taşıyor olmana gerçekten çok üzüldüm. Bunun hakkında birlikte konuşmaya devam edebilir miyiz?”
“Bugün ya da yakında kendine zarar verecek bir şey yapmayı düşünüyor musun?”
Şu anda kendini güvende hissetmene ne yardımcı olabilir?”
Durumu zorlaştırabilecek tepkilerden kaçının
Kişinin duygularını küçümsemekten, yargılayıcı olmaktan veya suçluluk duygusu uyandırmaktan kaçının.
Kaçınılması gereken örnekler:
“O kadar da kötü değil. Yaşamak için önünde çok şey var.”
“Kendini öldürmeyi aklından bile geçirebilmene inanamıyorum.”
“Bunun bana ve seni önemseyen herkese ne kadar acı vereceğini düşün.”
Kişinin daha fazla destekle bağlantı kurmasına yardımcı olun
Tüm yanıtları bilmeniz gerekmez. Kişinin daha fazla destekle bağlantı kurmasına yardımcı olmak güçlü bir sonraki adımdır.
Kişinin bir yardım hattı, bir ruh sağlığı uzmanı veya güvendiği başka bir kişiyle iletişime geçmesine yardımcı olmayı teklif edebilirsiniz.
Örneğin:
“Senin için buradayım. Bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmanın da yardımcı olabileceğini düşünüyorum.”
“Bir kriz hattını birlikte aramamız ya da mesaj atmamız yardımcı olur mu?”
“Birlikte seçeneklere bakmamız uygun olur mu? Sen ararken ya da mesajlaşırken yanında kalabilirim.”
Kişi konuşmak istemiyorsa
Kişinin şu anda güvende kalabileceğine inanıyorsanız, kapıyı açık bırakarak seçimine saygı gösterin.
Örneğin:
“Şu an bunun hakkında konuşmaya hazır değilsen sorun değil. Ben buradayım ve bunu adım adım ele alabiliriz.”
“Başka biriyle konuşmak daha kolay gelir miydi? Güvendiğin başka birini de dahil edebiliriz.”
Kişinin acil tehlikede olabileceğine inanıyorsanız, hemen yerel acil servislerle veya bir yardım hattıyla iletişime geçin.
Acil güvenlik endişesi varsa
Önce güvenlik gelir. Kişi acil tehlikede olabilir, kendine zarar vermek için bir planı olabilir, güvende kalamayabilir veya siz kendinizi güvende hissetmiyor olabilirsiniz; bu durumda yerel acil servislerle iletişime geçin.
Destek ve yönlendirme için bir yardım hattını da kullanabilirsiniz. Eğitimli bir dinleyici, sonraki adımları düşünmenize ve gerekirse ek destekle bağlantı kurmanıza yardımcı olabilir.
Ek destek kaynakları:
American Foundation for Suicide Prevention: #RealConvo Rehberi: Biri Size İntiharı Düşündüğünü Söylerse
American Foundation for Suicide Prevention: #RealConvo Rehberi: Ruh Sağlığı Hakkında Bir Sohbet Nasıl Başlatılır (ve Sürdürülür!)
National Institute of Mental Health: İntihar Düşünceleri Olan Birine Yardım Etmek İçin 5 Adım
Bir sonraki adımla bitirin
Konuşmayı, ilginizi vurgulayarak ve tekrar iletişime geçmek için somut bir plan yaparak bitirin.
Örneğin:
“Konuştuğumuza gerçekten sevindim. Senin için endişeleniyorum. Tekrar konuşmak için senin için ne zaman uygun olur?”
“Bugün daha sonra ya da yarın nasıl olduğunu sorabilir miyim?”
“Bir dahaki sefer nasıl iletişime geçmem senin için en iyisi olur?”
Kişiye ulaşamıyorsanız
Bir bildirimden sonra kişiye ulaşamıyorsanız, onunla iletişime geçmek için başka bir yol deneyin.
Onu kontrol edebilecek başka bir güvenilir kişiyle iletişime geçmeyi de düşünebilirsiniz.
Kişinin acil tehlikede olabileceğine inanıyorsanız, hemen yerel acil servislerle iletişime geçin.
OpenAI hizmetlerini kullanmayan güvenilir kişiler için bilgiler
Bir ChatGPT kullanıcısı sizden onun güvenilir kişisi olmanızı isterse, OpenAI bu kullanıcıdan adınızı, e-posta adresinizi ve/veya telefon numaranızı alabilir. Güvenilir kişi olarak eklendiğinizde OpenAI, davetiniz ve güvenilir kişi durumunuz hakkında, örneğin davetin kabul edilip edilmediği, reddedildiği, süresinin dolduğu, geri çekildiği veya kaldırıldığı gibi bilgileri de işleyebilir.
OpenAI bu bilgileri yalnızca daveti göndermek ve yönetmek, yanıtınızı kaydetmek, güvenilir kişi ilişkisini yönetmek, kabul etmeniz halinde gelecekteki güvenlik bildirimlerini iletmek ve özelliğin güvenliğini ve bütünlüğünü korumak için kullanır. Bir bildirim gönderilirse, bu bildirim yalnızca bir güvenlik endişesi tespit edildiğini bildirir ve iletişime geçmenizi teşvik eder.
OpenAI bu bilgileri yalnızca özelliği işletmek ve daveti veya güvenilir kişi ilişkisini yönetmek için gerektiği sürece saklar. Davetler, ilgili süre içinde kabul edilmezse sona erer. OpenAI, yasal, güvenlik veya kötüye kullanımı önleme nedenleriyle gerektiğinde bazı bilgileri daha uzun süre saklayabilir. OpenAI’nin kişisel verileri ne kadar süre sakladığı hakkında daha fazla bilgi için lütfen OpenAI Gizlilik Politikası’na bakın.
Bulunduğunuz ülkeye bağlı olarak, bu işleme için veri sorumlusu OpenAI OpCo, LLC veya OpenAI Ireland Limited’dir. OpenAI, güvenilir kişilerle ilgili bilgileri iştirakleriyle, özelliğin işletilmesine ve desteklenmesine yardımcı olan hizmet sağlayıcılarla ve yasaların gerektirdiği veya hakları, emniyeti ve güvenliği korumak için gerekli olduğu durumlarda yetkili makamlar ya da diğer üçüncü taraflarla paylaşabilir. Kişisel verileriniz, Amerika Birleşik Devletleri dahil, yaşadığınız ülke dışında işlenebilir. İlgili ülkelerde OpenAI’nin bu işleme için hukuki dayanağı; güvenlik özellikleri sağlama ve ciddi güvenlik durumlarında gerçek dünyada iletişimi desteklemek dahil olmak üzere kullanıcılarımızın ve diğer kişilerin yaşamını, sağlığını ve güvenliğini korumaya yönelik meşru menfaatleridir. Bir kişinin yaşamına veya fiziksel güvenliğine yönelik ciddi ya da yakın bir tehdit içeren istisnai durumlarda OpenAI hayati çıkarlara da dayanabilir. Kayıt süresi içinde daveti reddederek veya kabul ettiyseniz kendinizi güvenilir kişi olarak kaldırarak bu işleme istediğiniz zaman itiraz edebilirsiniz.
Gizlilik haklarınız, uluslararası aktarımlar ve OpenAI veya veri koruma görevlisi ile nasıl iletişime geçeceğiniz hakkında daha fazla bilgi için lütfen OpenAI Gizlilik Politikası’na bakın.
SSS
Güvenilir kişi olmak, kişiyi güvende tutmaktan benim sorumlu olduğum anlamına mı gelir?
Hayır. Güvenilir kişi olmak sizi kişinin güvenliğinden sorumlu kılmaz. Bu, onun nasıl olduğunu kontrol etmesi ve destek sunması için güvendiği kişi olduğunuz anlamına gelir.
Kaydolduktan sonra güvenilir kişi olmayı reddedebilir veya bırakabilir miyim?
Evet. 1 haftalık kayıt süresi içinde reddedebilirsiniz. Daveti kabul ettiyseniz ve artık güvenilir kişi olmak istemiyorsanız bkz.: Güvenilir kişi olmayı reddetme veya kendinizi kaldırma.
Güvenilir kişi olarak çıkarıldığıma dair bir bildirim aldım. Bu ne anlama geliyor?
Bir kişinin güvenilir kişi olmaktan çıkarılmasının farklı nedenleri olabilir. Örneğin, yaşınız nedeniyle katılım için uygun olmayabilirsiniz ya da sizi güvenilir kişi olarak ekleyen kişi sizi kaldırmış olabilir.
*Kore’de güvenilir kişiler 19 yaşında veya daha büyük olmalıdır.